ចំណេះដឹងមូលដ្ឋានស្តីពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ

ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ

សំដៅលើ​ការប្រែប្រួល​ស្ថានភាព​អាកាសធាតុ​ដែល​អាច​កំណត់​អត្តសញ្ញាណ​បាន (ឧទាហរណ៍​តាមរយៈ​ការវិភាគ​សិ្ថ​តិ) តាមរយៈ​ការប្រែប្រួល​តួលេខ​មធ្យម និង/ឬ តួលេខ​អថេរ​នៃលក្ខណៈ​អាកាសធាតុ ហើយ​ការប្រែប្រួល​នោះ​បន្ត​ក្នុង​រយៈពេល​វែង​ជាច្រើន​ទសវត្សរ៍ ឬ​យូរ​ជាង​នេះ។ ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​អាច​បណ្តាលមកពី​ដំណើរ​ផ្ទៃក្នុង​របស់​ធម្មជាតិ ឬ​កម្លាំង​ជំរុញ​ពី​ខាងក្រៅ ឬ​បណ្តាលមកពី​ការប្រែប្រួល​រយៈពេល​វែង​នៃ​សមាសភាព​បរិយាកាស ឬ​ការប្រើប្រាស់​ដី ដោយសារ​សកម្មភាព​ម​នុស្ស។

មូលហេតុ​នៃ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ

  • កត្តា​ធម្មជាតិ​ដូចជា​ការប្រែប្រួល​ថាមពលព្រះអាទិត្យ​ការប្រែប្រួលយឺតៗនៃ​គន្លង​ផែនដី​ជុំវិញ​ព្រះអាទិត្យ​ការប្រែប្រួល​ចរន្ត​ទឹកសមុទ្រ​ការប្រែប្រួល​ចរន្ត​ខ្យល់។ល។
  • សកម្មភាព​មនុស្ស​ដែល​ធ្វើឱ្យ​ប្រែប្រួល​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ដូចជា​ការដុត​ឥន្ទ​ហៈ​ហ្វូ​ស៊ី​ល​ការកាប់​ព្រៃឈើ​ការដុត​ព្រៃ​ការរានដី​ធ្វើ​កសិកម្ម​ការសាងសង់​ពង្រីក​ទីក្រុង​ទីលាន​ចាក់សម្រាម។ល។

ផល​ផ្ទះ​កញ្ចក់

ផ្ទះ​កញ្ចក់គឺជា​ផ្ទះមួយ​ដែលមាន​ដំបូល​និង​ជញ្ជាំង​ធ្វើ​ពី​ផ្លា​ស្ទិ​ច​ឬ​កញ្ចក់​ថ្លា​ដែល​ត្រូវបាន​សាងសង់ឡើង​សម្រាប់​ដាំ​បន្លែ​ផ្កា​ឬ​រុក្ខជាតិ​ផ្សេងទៀត​នៅក្នុង​បណ្តា​ប្រទេស​នៃ​តំបន់​ត្រជាក់​បង្គួរ​ឬ​តំបន់​ត្រជាក់។ផ្ទះ​កញ្ចក់​មាន​នាទី​ការពារ​និង​ផ្តល់​កម្តៅ​ដល់​រុក្ខជាតិ​ដំបូល​និង​ជញ្ជាំង​របស់​វា​អាចឱ្យ​ពន្លឺព្រះអាទិត្យ​ចាំង​ចូល​បាន​ប៉ុន្តែ​រាំង​ស្កាត់​មិនឱ្យ​កម្តៅ​ភាយ​ចេញ​វិញ។បាតុភូត​នេះ​ត្រូវបាន​ឱ្យឈ្មោះ​ថា​ផល​ផ្ទះ​កញ្ចក់។

ប្រភេទ​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់

ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ច្រើន​ប្រភេទ​កើតឡើង​ពី​ធម្មជាតិ​និង​ពី​សកម្មភាព​មនុស្ស។ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ដែល​កើតឡើង​ពី​ធម្មជាតិ​មានដូចជា​ចំហាយ​ទឹក(H2O)ឧស្ម័ន​កាបូ​និ​ច(CO2)មេតាន(CH4)ឌីអាសូតម៉ូណូអុកស៊ីត(N2O)និង​អូ​សូន(O3)។

ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ដែល​កើតឡើង​ពី​សកម្មភាព​មនុស្ស​រួមមាន៖ ឧស្ម័ន​កាបូ​និ​ច (CO2) មេតាន (CH4) ឌីអាសូតម៉ូណូអុកស៊ីត (N2O) ស៊ុ​ល​ភូ​អ៊ិ​ច​សា​ភ្លុយអ​រីត (SF6) អ៊ី​ដ្រូ​ភ្លុយអ​រ៉ូ​កាបូន (HFCs) និង​ពែរ​ភ្លុយអ​រ៉ូ​កាបូន (PFCs)។

បន្ស៊ាំ​នឹង​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ

គឺជា​ដំណើរ​នៃ​ការ​សម្រប​ទៅនឹង​អាកាសធាតុ​បច្ចុប្បន្ន ឬ​រំពឹងទុក និង​ផលប៉ះពាល់​របស់​វា។ នៅក្នុង​ប្រព័ន្ធ​មនុស្ស បន្ស៊ាំ​មានបំណង​កាត់បន្ថយ​ផលប៉ះពាល់ ឬ​ស្វែងរក​ឱកាស​ដែលមាន​អត្ថប្រយោជន៍។ នៅក្នុង​ប្រព័ន្ធ​ធម្មជាតិ​អន្តរាគមន៍​របស់​មនុស្ស អាចជួយ​ឱ្យមាន​ការ​សម្រប​ទៅនឹង​អាកាសធាតុ​ដែល​នឹង​កើតឡើង និង​ឥទ្ធិពល​របស់​វា។

ការកាត់បន្ថយ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ

គឺជា​អន្តរាគមន៍​របស់​មនុស្ស​ដើម្បី​កាត់បន្ថយ​ប្រភព ឬ​បង្កើន​អាង​ស្រូប​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់។ សកម្មភាព​កាត់បន្ថយ​រួមមាន ការដាំ​ដើមឈើ ការ​សន្សំសំចៃ​ទឹក និង​អគ្គិសនី ការកាត់បន្ថយ និង​ប្រើប្រាស់​សំណល់​ឡើងវិញ ការប្រើប្រាស់​ឡ​ជីវឧស្ម័ន និង​ថាមពល​ពន្លឺព្រះអាទិត្យ។

 

 

អាកាសធាតុ

រាធានីភ្នំពេញ

ខេត្ត​បាត់ដំបង

ខេត្តកោះកុង

ខេត្តកំពង់ចាម

ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង

ខេត្តកំពង់ស្ពឺ

ខេត្តកំពង់ធំ

ខេត្តកំពត

ខេត្តប៉ៃលិន

ក្រុងប៉ោយប៉ែត

ខេត្ត​ព្រៃវែង

ខេត្តពោធិសាត់

ខេត្ត​ព្រះសីហនុ

ខេត្ត​សៀមរាប

ខេត្ត​ស្ទឹងត្រែង

ខេត្ត​ស្វាយរៀង

ខេត្តកណ្ដាល

ខេត្តតាកែវ

 

The new normal: facing climate change

Source: Phnom Penh Post,

 

Last year’s drought caused a nationwide crisis, with harvests ruined, forest fires raging and many rural families struggling to feed themselves. As experts take stock of the impact, news of another potential El Niño raises a question: Is Cambodia prepared for the next drought?

For Cambodia, the El Niño that began in 2015 hit hard, causing a two-year drought that jeopardised the health, food security and finances of millions of people.

អាន​បន្ត...
 

Act Together to Protect Cambodia From Climate Change

Source: The Cambodia Daily, 4 January 2016

It’s time for us to discuss, plan and act together to protect Cambodia and our children from climate change. We must address climate change from the heart, and not treat it as an abstraction or a problem for other countries.

The recent landmark international climate change agreement signed in Paris is a turning point for the planet. It’s the best chance to keep Earth hospitable to human life. Countries agreed to globally coordinate action on climate change; embraced a common goal to strive for a limit of 1.5 degrees Celsius above preindustrial levels; and stated that emissions should peak “as soon as possible” and then rapidly decline.

អាន​បន្ត...
 

បណ្ណាល័យឯកសារ

Test your climate change knowledge - get a chance to win a prize

សំណួរខ្លីៗ

The CCCA is implemented by the National Council for Sustainable Development and support by these partners

Cambodia Climate Change Alliance